⚖️ Mevzuat ve Haklar

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında temel bilgiler.

❓ İşçinin hakları nelerdir?

6331 sayılı kanuna göre çalışanların başlıca hakları:

  • Riskler hakkında bilgilendirilme — İşyerindeki tehlike, risk ve korunma yöntemleri hakkında eğitim alma hakkı
  • KKD kullanımı — Ücretsiz, CE uygunluğu olan kişisel koruyucu donanım sağlanması
  • İSG eğitimi — İşe giriş ve periyodik eğitim alma hakkı
  • Tehlikeli durumu durdurma — Ciddi ve yakın tehlike halinde çalışmayı durdurma ve alandan ayrılma
  • Muayene ve test — İşe giriş/periyodik sağlık muayeneleri
  • Çalışan temsilcisi — Tehlikeli sınıfta temsilci seçme hakkı
  • Destek elemanı — Yangın, acil durum, tahliye ve ilk yardım eğitimi alma
❓ İşverenin yükümlülükleri nelerdir?

İşveren, çalışanların sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür:

  • Risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmak (tehlike sınıfına göre 6/4/2 yılda bir güncelleme)
  • İSG profesyoneli görevlendirmek (tehlike sınıfına göre A/B/C sınıfı uzman, işyeri hekimi)
  • Acil eylem planı, yıllık çalışma ve eğitim planları hazırlamak
  • KKD sağlamak, bakımını yapmak, kullanım eğitimi vermek
  • İş ekipmanları periyodik kontrol ve bakım
  • Ortam ölçümleri (gürültü, toz, aydınlatma, termal konfor vb.)
  • İş kazası ve ramak kala bildirim ve kayıt tutma
  • Çalışana uygun iş — Sağlık raporuna göre yerleştirme
❓ Risk değerlendirmesi nedir?

Risk değerlendirmesi; işyerinde bulunan tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilmesi ve kontrol tedbirlerinin planlanması sürecidir.

  • Yasal dayanak: 6331 sayılı Kanun Md. 10, İSG Yönetmeliği
  • Metot: Fine-Kinney (P×F×E), 5×5 L tipi matris, PHA vb.
  • Adımlar: Tehlike tanıma → Risk analizi → Kontrol önlemleri → İzleme ve gözden geçirme
  • Sıklık: Tehlike sınıfına göre az tehlikeli 6, tehlikeli 4, çok tehlikeli 2 yılda bir veya iş değişikliğinde güncellenir
  • Sorumlu: İşveren; A sınıfı İSG uzmanı ile birlikte yürütülür

Uygulamadaki Risk Analizi (Excel) özelliğiyle 100 maddelik sektöre özel risk değerlendirmesi taslağı oluşturabilirsiniz. Tehlike sınıfı için NACE / Tehlike Sınıfı bölümüne bakabilirsiniz.

Bilgilendirme amaçlıdır; güncel mevzuatı kontrol edin.